Deprem Nedir ve Nasıl Oluşur?


Teknonce > Bilim > Deprem Nedir ve Nasıl Oluşur?
Deprem Nedir ve Nasıl Oluşur?

Son günlerde ülkemizden sıkça deprem haberleri alıyoruz. Peki deprem nedir, nasıl oluşur ve deprem sırasında ne yapmak gerekir? Deprem için alınacak önlemler nelerdir?

Deprem Nedir ve Nasıl Oluşur?

Deprem nedir ve nasıl oluşur sorularını kısaca açıklamak gerekirse; yer sarsıntısı ya da zelzele olarak da bilinen deprem yer kabuğunda oluşan enerji sonucunda meydana gelen dalgalanmalar ve bu dalgalanmaların yeryüzünü sarsması olayıdır. Genellikle yer altındaki fay hatlarının çatlamasıyla oluşurlar. Depremler sismograf ile ölçülür ve deprem olaylarını inceleyen bilim dalına sismoloji denir. Depremlerin şiddeti Moment magnitüd ölçeği ya da  Richter ölçeği ile ölçülür. Üç ya da daha az büyüklükteki depremler bizler tarafından neredeyse hissedilmezken, yedi ve daha üstü büyüklükteki sarsıntılar oldukça yıkıcı sonuçlar doğurabilir.



Depremlerin yıkıcılığında bir diğer önemli faktör, enerjinin yüzeye yakın bir noktada birikip patlamasıdır. Yüzeye yakın yaşanan sarsıntılar, daha derinlerde yaşanan sarsıntılardan yıkıcıdır ve daha fazla hissedilirler. Yüzeye yakın gerçekleşen depremler tsunami ve volkan patlaması gibi daha farklı doğa olaylarını da tetikleyebilir. 

Bir bölgede gerçekleşen ana ve en yıkıcı depremin sonrasında artçı depremler de yaşanabilir. Bu artçı derpemler ana depreme göre daha küçük ölçeklidir ve ilk depremin ardından onlarca küçük artçı deprem meydana gelebilir.

Dünya'da her yıl yüzbinlerce deprem olayı kaydedilmektedir. Ancak bunların birçoğu küçük depremlerdir. İnsanlar tarafından hissedilen depremlerin sayısı ise yılda 90.000' le 100.000 arasındadır. Türkiye, bulunduğu coğrafya itibariyle, deprem bölgesinde yer alan ülkeler arasında sayılır. Ülkemizde yıl içinde yüzlerce yer sarsıntısı kaydedilmektedir. Ancak bunların sadece küçük bir kısmı hissedilir seviyedeki depremlerdir. Bizim haricimizde Orta Asya, Güney Amerika ve Güney Avrupa da sıkça depremlerin yaşandığı bölgeler arasındadır. 

Deprem Sırasında Yapılması Gerekenler ve Kısaca Alınacak Önlemler

Deprem sırasında yaşanan can kayıplarının önemli bir kısmının sebebi aslında paniktir. Elbette sağlam olmayan yapılar genellikle en çok can alan kısımdır ancak bazen de paniğe kapılmış ve deprem sırasında ne yapılacağını bilmeyen insanların da çökme harici sebeplerle hayatını kaybettiğini duymaktayız. Deprem sırasında yapılması gereken en önemli şeylerden biri sakin olmaktır.

Özellikle büyük çaplı depremlerde ayakta durmak da zor olacaktır. Bu yüzden yapılması gereken ikinci önemli şey, uygun bir yere çömelip başımızı korumaya almamızdır. Deprem süresince koşuşturmak ya da yürümeye çalışmak, ciddi yaralanmalara ya da ölümlere yol açabilir. Eğer evdeysek, sağlam bir masa ya da başka sağlam bir ev eşyasının altına saklanmamız gerekir. Deprem bitinceye kadar burada beklemek gerekir. 

Bulunduğunuz mekanda asansör varsa bu süreçte kesinlikle kullanılmamalıdır. 

Eğer deprem sırasında dışarıdaysak, bina ve çeşitli yapılardan uzak durulmalı ve geniş alanlarda beklenmelidir. Olası çökmeler sırasında eğer yapının yanındaysak bizim de etkilenmemiz kaçınılmazdır. 

Deprem sırasında araçtaysak, araç durdurulmalı ve araçta beklenmelidir. Köprü, üst geçit ve tüneller deprem sonrasında bir süre kullanılmamalıdır. Binalardaki merdivenler gibi bu yapılar da depremler sırasında en güvenilmez bölgelerdendir. 

Son depremlerle birlikte bir kere daha anlaşıldı ki; bulunduğumuz bölge itibariyle ülkemiz deprem gerçeğiyle yaşamak ve buna alışmak zorundadır. Bu doğal afetle baş etmenin yolu ise sakin bir şekilde prosedürleri uygulamaktır. Unutulmamalıdır ki doğal bir olay olan depremde en ciddi can kayıpları insan faktörü yüzünden gerçekleşmektedir. Gerekli önlemler alındığı sürece herhangi bir kayba uğramadan depremle yaşamak mümkündür.

Etiketler: deprem kısaca, deprem nasıl olur kısaca, deprem sırasında yapılması gerekenler, deprem nedir nasıl oluşur kısaca

Haberi Paylaşın


Önerilen Haberler


YORUMLAR(0)

  1. Henüz yorum yapılmamış.

Yorum Yap